Vanmorgen heeft de Vreemdelingendienst mijn bui goed vergald. Ik moet mijn verblijf verlengen en dat is een bureaucratisch geloop van instantie naar instantie. Het is zoveel wat je aan benodigde bescheiden moet overleggen, dat je altijd wel iets over het hoofd ziet of zelfs intussen weer kwijtraakt. De afgelopen drie weken heb ik zorgvuldig de officiële waslijst turvend afgewerkt. Als ik vol zekerheid en goedgeluimd de boel ga indienen, wordt er ineens gevraagd naar iets dat er niet opstaat. Dus maandag een nieuwe, onzekere poging.
Wel moet je 150 Amerikaanse dollar neertellen voor deze maagzweer oproepende ‘dienstverlening’. Terwijl geen enkele bank of cambio voorlopig valuta verkoopt, vanwege de moeizame regeringsformatie, benadrukken monetaire autoriteiten dat elke dienstverlening in Suriname met Surinaamse dollars kan worden betaald. “We hebben een eigen munt waarin we vertrouwen stellen”, luidt het. En als ik met mijn Surinaamse dollars de tegenwaarde wil gaan storten van wat ik moet betalen voor de verlenging van mijn verblijf, wordt doodleuk gezegd: “U kunt uitsluitend met Amerikaanse dollars betalen.” Mooi staaltje van overheidsvertrouwen in eigen munt!

En dan ineens slaat de bui om. Rabin Parmessar, de presidentskandidaat die Desi Bouterse als zijn vervanger naar voren heeft geschoven, blijkt ook in het bezit van de Nederlandse nationaliteit. Kopieën van zijn Nederlandse paspoort en visumaanvraag bij de Surinaamse ambassade – met als doel ‘vakantie’ – worden live getoond op de televisie.
Ook bij de tweede ronde zou geen tweederde meerderheid in het parlement worden gehaald om de nieuwe president te kiezen. Daarom zal bij gewone meerderheid worden gestemd in de Verenigde Volksvergadering; waarin ook districts- en ressortsraadsleden zitting hebben. Op deze D-day zou ik erbij zijn. Maar aangezien het zoveelste Surinaamse ‘historisch moment’ zich plotseling heeft aangediend, spoed ik mij alsnog naar hartje Paramaribo.
De spanning bij het parlementsgebouw is om te snijden. De vergadering is geschorst. Een getergde partijgenoot van Bouterse heeft het over het ‘opdoeken’ van verantwoordelijke instanties. Er wordt flink gespeculeerd of het Nieuw Front al geruime tijd over de stukken beschikt. Maar vriend en vijand vinden het een ‘blunder’ van Bouterse’s NDP, die nu schaakmat lijkt. De kans is nu groot dat Ronald Venetiaan in de Verenigde Volksvergadering als enige kandidaat ‘per acclamatie’ gekozen en voor de derde keer president wordt.

Het zit Bouterse niet mee. Zijn vorige stroman Wijdenbosch, die hij in 1996 als president naar voren schoof, liet hem vallen als een baksteen. Zoon Dino, al een jaar in voorarrest wegens illegale wapenhandel, werd in Curaçao opgepakt met een vals Nederlands paspoort. En nu zit hij opgescheept met een vakantieganger als presidentskandidaat, met een echt Nederlands paspoort.
Een politieke tegenstander merkt over Bouterse op: “Dit heeft met karma te maken. Deze man heeft zoveel op zijn kerfstok, dat hij niets meer meeheeft; alles wat hij onderneemt om in het machtscentrum te komen zal mislukken.” Als de vergadering wordt voortgezet, wordt de ‘centrale vraag’ opgeworpen: “Is Parmessar Nederlander of niet?” Bouterse verdedigt hem armoedig: “Als je de Surinaamse nationaliteit hebt, dan maakt het niet uit of je Griek, Turk of Pakistaner bent.” Van alle kanten valt hem hoongelach ten deel. Pijnlijk, zoals een zichtbaar getergde ex-dictator zich als ‘geacht lid’ moet inhouden in het hol van de democratie.

Uiteindelijk wordt de presidentsverkiezing verdaagd tot dinsdag en de regering verzocht diepgaand onderzoek te verrichten naar ‘de status’ van presidentskandidaat Parmessar. “U kunt niet in uw rechter broekzak de Surinaamse nationaliteit hebben en in uw linker broekzak de Nederlandse en hiermee gaan shoppen in het Surinaams parlement”, wordt hem dodelijk meegedeeld.
Ik verlaat het parlementsgebouw met een spannend kippenvelgevoel. Het kleinschalige Suriname mag maatschappelijk dan wel verpieterd zijn, maar vanwege zijn bodemschatten en corruptie is het politiek een van lucratiefste landen ter wereld. Daarom wordt bij elke machtswisseling hoog spel gespeeld en is het elke keer weer hopen dat de kanonsschoten uitblijven. Pas als er na de moeizame verkiezing van de nieuwe president weer zekerheid is, zal er weer overvloedig valuta – al dan niet witgewassen – verkrijgbaar zijn.