Adjoemakondre
Adjoemakondre kwam in verzet.
Het marron dorpje adjoemakondre is ongeveer 20 km verwijderd van Moengo.De ze dorpsgemeenschap bestaat voor het over grote deel uit de stam der Aucaners. Het ontginnen van grond en delfstoffen is een grote bedreiging geworden voor de inheemse groepen in de binnenlanden van Suriname.Het ontginnen van goud en bauxiet op grote en kleine schaal baat de inheemse bevolking grote zorgen.De grote verontrustheid gaat uit naar Suralco,s mijnbouw aktiviteiten , welke een grote negatieve invloed heeft op de marron gemeenschap van Adjoemakondre.
De gemeenschap van Adjoemakondre heeft vorig jaar de President van de republiek suriname drs.Jules Albert Wijdenbosch ,in een petitie gevraagd te bemiddelen in het geschil tussen de Suralco en de doprsbewoners van Adjoemakondre inzake de mijnbouw aktiviteiten rondom hun woongebied.De dorps bewoners van adjoemakondre zijn oprecht de mening toegedaan dat de mijn aktiviteiten van de Suralco de natuurlijke omgeving van Adjoemakondre heeft vernietigd en vormt ook een groot gevaar voor het voortbestaan en welzijn van deze dorpsgemeenschap.De dorpsbewoner zijn opzoek naar erkenning van collectieve landrechten en compensatie voor het door hun geleden materiele en imateriele schade.
Kostbaar land wordt ons ontnomen ,geerfd van onze voorouders dat met zweet en bloed voor is gevochten.Onze jacht en- visgronden worden of zijn vernietigd ,onze kostgrondjes zijn ook vernietigd.Dit zijn talloze gebeurtenissen waarmee de marron gemeenschap van Adjoemakondre de afgelopen 8 jaar mee wordt geconfronteerd.
Compensatie voor Adjoemakondre
De dorpsgemeenschap van Adjoemakondre heeft nooit en te nimmer een vergoeding ontvangen voor het door hun geleden verlies en schade.De mijnbouw aktiviteiten hebben alleen maar gezorgt voor een ruimtelijke degradatie van deze dorpsgemeenschap.Adjoemakondre is een typische voorbeeld van de gevolgen van grootschalige mijnbouwaktiviteiten door multinationals.het mijnen van bauxiet vond nog geen 200 meter van Adjoemakondre zelf plaats.de bewoners raakten daardoor beperkt in hun bewegings vrijheid en de natuur om het dorpje veranderde drastisch in kale bauxiet vlakten.Het mijnen van Bauxiet Gebeurde hier 24 uur per dag ,7 dagen per week.
Adjoemakondre is zijn kostgrondjes , jachtvelden en in sommige gevallen hun onderdak kwijt.Alles is bijna vernietigd.Het water van de kreek die langs het dorpje stroomt is veranderd in een bruin-orange achtige kleur als gevolg van de mijnbouw-aktiviteiten.Dorpsbewoners zijn zich er van overtuigd dat hun slechte gezondheids toestand , het gevolg is van de mulieu vervuiling verooraakt door de mijnbouw aktiviteiten van de suralco.
Petitie gericht aan de President van Suriname
De petititie afkomstig van dorpsbewoners van Adjoemakondre ,gericht aan de president van suriname ,Drs. J.A. Wijdenbosch ,kwam inhoudelijk erop neer , dat de staat Suriname de erkenning of toekenning van grondrechten aan inheemsen in de binnenlanden van suriname zou moeten legaliseren en eerbiedigen.Deze gronden strekken zich uit tot aan de rand van de Tapanahony rivier welke de afbakening vormt van het aucaner gebied.
President wijdenbosch besprak grondprobleem met binnenland.
De uitkomst van de Gran Krutu met de diginitarissen van het binnenland mag dan niet de verwachte resultaten hebben opgeleverd voor betrokken partijen ,maar het was een belangrijke stap.Voor het eerst in de surinaamse historie ,heeft een regering de moed en het respect opgebracht ,met de betrokkenen aan tafel te zitten.
Het probleem van de grondenrechten van in stamverband wonende gemeenschappen ,is geen eenvoudige aangelegenheid.Dit is nogmaals bevestigd toen president Jules Wijdenbosch en de leiders van marrons en inheemsen in Paramaribo bijeenkwamen.
Het betreft een eeuwenoud probleem, waarbij het voortbestaan van volkeren aan de orde is .Internationaal is al decennia aandacht besteed aan de aanspraken van volkeren die al eeuwen leven en werken op gebieden binnen bestaande staten.De ervaring uit het verleden,waarbij de belangen van de in stamverband levenden op gespanne voet kwamen te staan met de belangen van de plaatselijke overheden ,leidden tot de aanname van resoluties door deze organisaties.Suriname heeft als lid van zowel de OAS als de VN , tot nog toe deze resoluties niet geratificeerd ,waardoor ze ook niet als bindend voor Suriname kunnen gelden.
Deze besluiten komen erop neer dat de in stamverband levende gemeenschappen historisch aanspraak maken op het gebied waar zij opwonen en dat de overheid ervoor dient te zorgen dat er wettelijke regelingen komen om die aanspraak te dekken.Op een volgende regeringen in Suriname hebben verzuimd het gronden probleem van het binnenland aan te pakken.Onder de regering Venitiaan begon de uitgifte van concessies binnen het traditionele leefgebied van deze gemeenschappen op grote schaal.Daarbij is nooit overleg gepleegd met de diginitarissen.Van een permanente oplossing van deze problematiek was al helemaal geen sprake.Het duurde tot aan de regering wijdenbosch toe voor er serieus overleg kon worden gepleegd op grond van gelijkwaardigheid en wederzijds respect.De Gran Krutus van februari en april 2000 zijn vooral een politiek en historisch precendent geworden waar komende regeringen niet meer omheen kunnen als ze de ontwikkelingsproblematiek van het binnenland willen oplossen.Op basis van overleg met degenen die het direct aangaat, namelijk de inheemsen en Marrons.Het laatste woord in deze is nog niet gezegd.
De Energie bedrijven Suriname(E.B.S.)nam drinkwater voorziening te moengo over van de Suralco
.
De gezondheid van vele moengonezen kwam in gevaar met de overname van de drinkwatervoorziening door de E.B.S. in 1994 .Het schetste bij vele Moengonezen grote verbazing waarom de E.B.S. en niet de S.W.M.(Surinaamse waterleiding maatschap) de drink watervoorziening overnam .
Tijdens de overname komt of kwam het maar dan al te vaak voor ,dat de E.B.S.niet over de noodzakelijke chemicalien beschikt om het drinkwater dat uit de Cottica rivier wordt ontrokken te zuiveren .Indien niet alle noodzakelijke chemicalien worden toegevoegd ,kunnen bacterien via het drink water , door het lichaam worden opgenomen met als gevolgd ziekte verschijnselen zoals diarree.Doctor Gerard Vishnudatt ,heeft toen zijn moengonese patienten geadviseerd het drinkwater eerst te koken voor gebruik ,om zo besmetting met allerlei ziektes te voorkomen.Een woordvoerder van de E.B.S. heeft toen bevestigd dat daadwerkelijk in het verleden er een tekort was aan chemicalien zoals aluminium sulfaat, chloor en caustic om het moengonese leiding water te zuiveren.Soms hebben we helemaal geen aluminium sulfaat en is dan ook nergens in het land te vinden om het water te stabiliseren , voegt hij er ook aan toe.
Het was kortgeleden zo dat we al deze chemicalien bij de Suralco konden verkrijgen maar een produkt als aluminiumsulfaat wordt niet meer door de Suralco gebruikt ,dus kunnen wij het ook niet meer verkrijgen.De E.B.S. verschuift de schuld van zich af en zegt als energie bedrijf niets af te weten van het beheer van drinkwater voorziening.We zijn een energie bedrijf en geen drinkwatervoorzieningsbedrijf en we willen af van deze voor ons een grote last.
De hoofdreden waarom de regering van Suriname de drinkwater voorziening had toegewezen aan de E.B.S. is omdat de grote waterpomp zich op zelfde complex(gate) bevond van de E.B.S.Een woordvoerder van de E.B.S. verklaarde toen een brief ontvangen te hebben van het ministerie van natuurlijke hulpbronnen inhoudende dat er plannen zijn gemaakt voor een volledige overname door de surinaamse waterleiding maatschappij(S.W.M.)op 1 juli 1998.In hoeverre dat nu al gebeurd is ,is nog niet bekend.