De eerste dagen van Moengo
Ooggetuigen verklaring van de heer J.S.Lawton.
Mijn eerste kennismaking met het district waar Moengo ligt,had uiteraard niets met bauxiet te maken en geschiedde midden in de grote regentijd va 1914,het jaar waarin pas veel later bauxiet in Suriname zou worden ontdekt.Zoals het vaak in die dagen het geval was, ontvluchtte een franse gevangene van st. laurent ,stak de Marowijne rivier over op een vlot en baande zich over en langs verschillende kreken en rivieren een weg naar Paramaribo,alwaar hij mijn vriend Dr. bradley een Amerikaan ,Ontmoette aan wie hij zijn verhaal over de tocht vertelde en waarij hij gewag maakte van de ontberingen welke hij had gehad .
Gedurende zijn relaas maakte hij ook melding van het feit dat de te voorschijn tredende rotswanden op een van de heuvels waarover hij gegaan was ,zwaar afgezet waren met blauwe en groene koperzouten.Deze man scheen een geloofwaardige misdadiger en bood aan dr. bradley te begeleiden naar de plaats waar het mineraal lag.Het verhaal interesseerde Dr.Bradley en hij besloot te gaan zoeken naar datgene dat een waardevol nmineraal zou kunnen blijken te zijn .Hij wist de heer H.l.Hirschgeld ,Amerikaans consulair agent ,en mij te bewegen hem hierbij te vergezellen .Alle toebereidselen voor de tocht waren al gemaakt toen de fransman plotseling erg ziek en naar het hospitaal vervoerd werd,alwaar hij kort daana overleed,doch niet alvorens aan dr.Bradley een ruwe schetskaart te hebben gegeven,welke de ligging aangaf van de veronderstelde "schat".
Daar alles voor de tocht reeds was voorbereid,besloten wij tocht de reis te maken.Voor zover wij uit de kaart konden opmaken was de heuvel gelegen aan de Rikanu-kreek,een zijtak van de Cottica rivier.wij bereikten de mond van de rikanau na de dag vaaren vanuit Paramaribo.maar konden helaas de kreek niet bevaren met de motorboot en besloten daarom ons hoofdkamp op te slaan in een bosnegerdorp dichtbij de monding van de kreek.De kapitein van het dorp was een vriendelijke man en nadat wij hem de gebruikelijke geschenken, bestaande uit rum en bladtabak hadden aangeboden,wees hij ons het "Kroetoe Hoso" als logeergelegenheid aan.Deze Kroetoe huizen zijn de ontmoetinshuizen van het dorp en zijn veel groter dan de gewone huizen.Het dak komt niet helemaal tot aan de grond waardoor licht en lucht naar binnen kunnen komen.Deze huizen worden in de meeste bosnegerdorpen gevonden en kunnen gebruikt worden in ruil voor een beetje extra rum.Ze zijn comfortabeler dan de gebruikelijke kampjes die men in het binnenland vind,doch een beetje afzondering is niet mogelijk.Bosnegers waren in die tijd een niewsgierig volkje,vooral de kinderen die er van genoten om een vreemdeling zich te zien scheren waarbij ze zover gingen om het staafje sheerzeep te proeven, terwijl het baden in de rivier een groot publiek trok,meest vrouwen.
Gedurende tien dagen onderzochten wij de heuvels in de omgeving van deze kreek, voorzover wij haar met onze bootjes konden opvaren.Helaas zonder een spoor van koper te ontdekken.Wij zagen in dat wij om de tuin geleid waren ,hadden er genoeg van en keerden teneergeslagen doch een ervaring rijker naar paramaribo terug.Niet lang na onze terugkeer in de stad doemde er een andere banneling op die eveneens de tocht over land had gemaakt.Hij had een monstertje erts meegebracht dat,naar hij beweerde,bauxiet was, een mineraal waarmee hij in zijn geboorte land Frankrijk ,vertrouwd was.Hij maakte contact met de bekende koopman a.Nassy die dit monster naar Britsguyans zond alwaar op dat moment de Alumuinium company of America prospecteerde naar bauxiet.Spoedig daarna kwam er bericht uit Brits Guyans dat het "erts" inderdaad Bauxiet bleek te zij en van goede kwaliteit.
Terug blikkend,zou ik niet kunnen zeggen dat de herinneringen aan deze trip een onaangename is geweest .wij bleven allen gezond,Niettegenstaande de constante regens.Dit was mede te danken aan Dr. Bradley,die erop stond,dat wij elkeavond een halve gram kinine zouden slikken.De bosnegers waren hulpvaardig en voorzagen ons van boten,zij kapten lijnen open en voorzagen onze keuken van vers vlees en verse vis,zoals pakira hertenvlees en anjoemara,dit alles in overvloedige mate.ook brachten zij ander vlees ,zoals kwatta-aap voor hen die onbekend zijn met dit dier, het is een grote zwarte aap,bedekt met lang haar en die een onplezierige geur heeft.
ga naar volgende pagina
ga naar vorige pagina
Aangeboden
door Suriname On-line - www.suriname.nl
- kom langs voor jouw eigen home-page!